dr. Leo Kannerhuis Doorwerth

Behandelcentrum dr. Leo Kannerhuis

dr. Leo Kannerhuis

Bij de patiënten die aangemeld worden bij het dr. Leo Kannerhuis is (elders) een stoornis in het autistisch spectrum vastgesteld. Bij deze patiënten is de ASS altijd ernstig en wordt het beeld vrijwel; altijd gecompliceerd door comorbiditeit en/of systeemproblematiek.

Hoofd- en sublocatie

Houtsniplaan 1
6865 XZ Doorwerth

Telefoon

Leeftijdscategorie
0-12 jaar
13-18 jaar
19-25 jaar
26-64 jaar
> 65 jaar
Beschrijving

Bij patiënten die aangemeld worden bij het dr. Leo Kannerhuis is (elders) een stoornis in het autistisch spectrum vastgesteld. Bij deze patiënten is de ASS altijd ernstig en wordt het beeld vrijwel altijd gecompliceerd door comorbiditeit en/of systeemproblematiek.

Contra-indicaties
  • Te laag IQ
  • Hulpvraag te licht, andere hulpverlening lijkt ook passend
Hoe wordt bepaald of een patiënt in aanmerking komt?

Of een patiënt in aanmerking komt wordt bepaald op basis van informatie van de verwijzer waarin specifiek gekeken wordt naar ernst van het autisme, bijkomende problemen, concrete hulpvraag en de vraag of eerdere hulpverlening onvoldoende effect heeft gehad, of aannemelijk is dat dit onvoldoende effect zal hebben. De complexiteit wordt bij aanmelding geïndiceerd aan de hand van 3 meetinstrumenten, gericht op ernst van het autisme, comorbide klachten en kwaliteit van het netwerk.

DSM V classificatie

Patiënten met ASS, IQ boven de 70 en complexe problematiek (aangewezen op (hoog)specialistische GGz). De complexiteit wordt bij aanmelding geïndiceerd aan de hand van 3 meetinstrumenten, gericht op ernst van het autisme, comorbide klachten en kwaliteit van het netwerk. Op basis van de uitkomsten van deze 3 instrumenten wordt een behandelpad geïndiceerd.

Waar bestaat de diagnostiek uit?

Het dr. Leo Kannerhuis kent een speciaal Diagnose & Advies & Consultatie team (DAC-team). Dit team geeft zo concreet mogelijk antwoord op uiteenlopende vragen rond (behandel)diagnostiek en behandeladvisering bij patiënten met ASS of een vermoeden daarvan. De patiënt is al gediagnosticeerd met een stoornis binnen het autistisch spectrum of meestal een andere psychiatrische stoornis waarbij er een sterk vermoeden is van ASS. Het DAC-team biedt een duidelijke beschrijvende diagnose met concrete aanknopingspunten en adviezen voor verdere behandeling of begeleiding. Op verzoek kan een bijdrage worden geleverd aan behandelplannen voor patiënten met ASS bij collega-instellingen.

Hoe onderscheidt dit zich van reguliere diagnostiek?

In principe wordt er geen primaire diagnostiek gedaan, maar worden wel geregeld second opinions uitgevoerd. De aanmeldcriteria wijken enigszins af van de algemene aanmeldcriteria voor het dr. Leo Kannerhuis. Er moet sprake zijn van een stoornis in het autistisch spectrum, dan wel een sterk vermoeden van autisme bij een andere psychiatrische stoornis. Het totaal IQ is hoger dan 55, er is sprake van een vastgelopen of dreigend vast te lopen ontwikkeling waarbij behoefte is aan perspectief in visie op diagnose en/of behandeling en er twijfels zijn over de eerder gestelde diagnose.

Hoe intensief is deze voor de patient?

De doorlooptijd van een diagnostiektraject beslaat meestal enkele weken.

Welke instrumenten worden er gebruikt bij diagnostiek?

(Neuro)psychologisch onderzoek, psychiatrisch onderzoek.

Behandeling
Ambulant
Deeltijdbehandeling
Klinisch (gesloten)
Klinisch (open)
Beschrijving

Het behandelcentrum is ingedeeld in drie leeftijdsgebonden behandelcentra: Behandelcentrum Kinderen (0 t/m 12 jaar), Behandelcentrum Jongeren (13 t/m 23 jaar) en Behandelcentrum Volwassenen (24 jaar en ouder). Het Behandelcentrum Jongeren is in verband met de omvang en geografische spreiding, voor de aansturing gesplitst in Behandelcentrum Jongeren Oosterbeek en Behandelcentrum Jongeren Nijmegen. De CIBA (crisisafdeling) is daarbij ingebed onder Behandelcentrum Jongeren Nijmegen.

Naam en beschrijving
Groepsoudertraining in Pivotal Response Treatment (PRT)
Doelgroep

Ouders van (jonge) kinderen met ASS.

Methodiek

Tot nu toe worden oudertrainingen in PRT vooral individueel aan ouders aangeboden. Door het toegenomen aantal kinderen met een ASS-diagnose is het echter noodzakelijk om efficiënter en kosten-effectiever te behandelen, bijvoorbeeld door oudertrainingen groepsgewijs aan te bieden. Een ander mogelijk voordeel van groepsoudertrainingen is dat ouders van elkaar kunnen leren en hierdoor PRT beter kunnen toepassen. Tijdens de bijeenkomsten krijgen ouders instructie in de PRT-technieken en leren zij leerdoelen voor hun kind formuleren. Ouders wordt gevraagd om thuis de PRT-technieken met hun kind te oefenen en wekelijks een één-op-één sessie van tien minuten op te nemen. Tijdens de groepsbijeenkomsten krijgen ouders feedback op hun video-opnames.

Beoogde effecten

Beoogd effect is dat de groepsoudertraining effectiever is dan de individuele oudertraining in PRT.

Effectiviteitsonderzoek

Om de effectiviteit van een groespgewijze respectievelijk individuele oudertraining in PRT te bepalen en te vergelijken, is gebruik gemaakt van twee concurrent multiple baseline designs. Aan het onderzoek hebben 26 ouders en hun kinderen met ASS deelgenomen. Dertien ouders hebben deelgenomen aan de groepsgewijze oudertraining in PRT; dertien ouders namen deel aan de individuele oudertraining in PRT. Dataverzameling vond plaats met behulp van video-opnames en vragenlijsten. De dataverzameling is in april 2017 beëindigd, resultaten worden op korte termijn verwacht.

IS ER AL IETS TE MELDEN OVER DE RESULTATEN?

Naam en beschrijving
Booster- en feedbacksessies op opvoedtechnieken bij (mal)adaptief gedrag
Doelgroep

Moeders van kinderen met ASS met (mal)adaptief gedrag.

Methodiek

De interventie bestaat uit booster- en feedbacksessies met het doel adequatere technieken te leren en toe te passen in problematische thuissituaties.

Beoogde effecten

Het geoogd effect is kinderen te leren om spontaan zelf meer adaptieve vaardigheden te vertonen in betreffende thuissituaties en als gevolg daarvan meer zelfredzaam te worden in de betreffende situaties.

Hoe intensief is deze voor de patiënt?

Impact is een vergrote zelfredzaamheid.

Effectiviteitsonderzoek

Het effect van videofeedback en boostersessies op oudervaardigheden wordt onderzocht met behulp van een multiple baseline design over drie oudervaardigheden per moeder-kind paar. Dit wordt bij drie moeder-kind paren uitgevoerd. Het design is een single case onderzoeksdesign waarbij de lengte van de basislijn per participant of vaardigheid verschilt, waardoor de interventie per participant of vaardigheid op verschillende momenten start. Problematische thuissituaties worden met behulp van de door moeder ingevuld Home Situations Questionnaire (HSQ) bepaald. De procedure bestaat uit verschillende fases: pre-basislijn, basislijn, interventie en post-interventie. Gedurende het hele onderzoek vinden er wekelijks huisbezoeken van 1 uur plaats. De opzet van de huisbezoeken bestaat uit bespreken van doelen, modeling, oefenen en feedback. De moeders worden 2 keer per week gebeld waarin een gepersonaliseerd interview wordt afgenomen waarin de interviewer zich richt op datgene wat goed gaat tijdens de problematische thuissituaties. Tijdens alle fasen van het onderzoek krijgt moeder de resultaten in een grafiek te zien tijdens huisbezoeken (feedback). In de basislijn krijgen de moeders verder alleen algemene feedback tijdens het oefenen. In de interventie wordt de feedback gericht op de oudervaardigheden volgens het design.

Uitstroomcriteria

De volgende uitstroomcriteria worden gehanteerd:

  • De doelstellingen voor behandeling, zoals die in het laatste behandelplan zijn geformuleerd, worden binnen 6 maanden bereikt.
  • De doelstellingen van de behandeling zijn niet haalbaar gebleken en er zijn geen reële andere behandeldoelstellingen voor behandeling op de afdeling.
  • Patiënt wenst niet aan de behandeling deel te nemen c.q. wijst ieder behandelaanbod gericht op verbetering van zijn functioneren af.
  • Patiënt en zijn/haar ouders houden zich niet aan de afspraken in het behandelplan of overtreden herhaaldelijk de huisregels zodanig dat van het dr. Leo Kannerhuis in alle redelijkheid niet verwacht kan worden dat zij aan de patiënt een behandelaanbod blijven doen.
  • Bij start behandeling zijn afspraken gemaakt over het beëindigen van de behandeling, bijvoorbeeld termijn opname is maximaal de duur van de observatieperiode (6 maanden) of bijvoorbeeld de duur van een training.
Waar worden patiënten naar door- of terugverwezen?

Na de behandeling worden patiënten terugverwezen naar de basisggz of FACTteams, woonvormen zoals het RIBW en naar diverse vormen van begeleiding (WMO).

Is er een terugval aanbod?

Binnen het dr. Leo Kannerhuis is geen specifiek terugvalaanbod. Wel kan na intensieve behandeling stapsgewijs worden afgeschaald voordat de behandeling definitief wordt afgerond.

Met welk instrument wordt de uitstroom getoetst/vastgesteld?

In overleg met het multidisciplinair team, patiënt, systeem en verwijzer wordt bepaald wanneer de behandeling is afgerond.

Hoe wordt een second opinion aangevraagd?

Een second opinion wordt bijna altijd via een verwijzer aangevraagd (dit is tevens noodzakelijk indien er sprake is van financiering via gemeente of zorgverzekeraar). Incidenteel komt het voor dat patiënten zichzelf aanmelden en het traject zelf bekostigen, maar dit is zeer uitzonderlijk.

Naam
dr.
E.W.M.
Verhoeven
Specialisatie

op individuele verschillen bij mensen met autisme en de relatie tussen lichamelijke stressreacties (m.n. autonome en endocriene reacties) en autisme-spectrumstoornissen.

Contactgegevens

(088) 357 47 00

Naam
dr.
J.P.W.M.
(Jan Pieter)
Teunisse
Specialisatie

Levensloopbegeleiding bij autisme en de relatie tussen cognitieve stijlen en behandelresultaten en de rol van het sociaal netwerkt bij de behandeling van autisme.

Contactgegevens

(088) 357 47 00 - jp.teunisse@leokannerhuis.nl

Consultatie en adviesmogelijkheden voor verwijzers

Op verzoek kan door het Diagnose & Advies & Consultatie team (DAC-team) een bijdrage geleverd worden aan behandelplannen voor patiënten met autisme bij collega-instellingen. Hoewel het bij consultatie en advies niet altijd noodzakelijk is om een patiënt te zien, gebeurt dit in de praktijk wel bijna altijd. ASS is een informatieverwerkingsstoornis met beperkingen in de verbeelding en (verbale) communicatie, wat het lastig maakt om enkel op basis van dossierinformatie vooraf onderscheid te maken tussen consultatie en advies en second opinion en korte behandeltrajecten.

Beschrijving doelstelling zorgaanbod

De behandeling van het dr. Leo Kannerhuis richt zich op:

  • Het verminderen van de psychopathologie (waaronder ASS als hoofddiagnose) en het vergroten van het inzicht in en de acceptatie van ASS.
  • Het vergroten van de sociaal-emotionele en cognitieve vaardigheden.
  • Het vergroten van zelfredzaamheid, maatschappelijke, school- en werkvaardigheden.
  • Het behandelen van de somatiek en het verwerven van een gezonde levensstijl.
  • Het vergroten van kennis en inzicht betreffende ASS bij direct bij de patiënt betrokken personen en het vergroten van hun vaardigheden om met gezinslid/patiënt met ASS om te gaan.
Bij welk % van de patiënten is dit doel bereikt?

Informatie over het al dan niet bereiken van het behandeldoel wordt niet op een eenduidige wijze in beeld gebracht. Er wordt wel in het EPD (in verslagvorm) vastgelegd wat het verloop van de behandeling is, waar doelen worden bijgesteld en in hoeverre dit wordt bereikt, maar er kan niet eenduidig worden geanalyseerd bij welk percentage van de patiënten het zorgaanbod is bereikt.

Beschrijving klinische effecten van het zorgaanbod

Bij alle patiënten wordt gekeken naar de vooruitgang op het gebied van autismekenmerken, comorbide klachten en het functioneren van het netwerk.

Met welk instrument worden de effecten gemeten

Effect wordt gemeten op de drie assen die bij de aanmelding dienen voor de indicatie voor het meest geschikte behandelpad:
•    ernst autisme / dit wordt gemeten met de SRS
•    comorbide klachten / dit wordt gemeten met de ASEBA
•    kwaliteit van het netwerk / dit wordt gemeten met de VGFO.
Daarnaast wordt, afhankelijk van de concrete behandeling, ook met andere instrumenten gemeten.

Met welke frequentie

Er wordt gemeten bij de aanmelding, bij intake / start behandeling, en vervolgens jaarlijks en/of bij eind behandeling.

Resultaten in percentages of aantallen

57% van de patiënten gaat vooruit op ten minste 1 van de volgende gebieden: vooruitgang op het gebied van autismekenmerken, comorbide klachten en het functioneren van het netwerk.
In de analyses zijn de uitkomsten van de meting bij aanvang en de meting bij eind behandeling geanalyseerd. Voor de analyses zijn de RCI’s per patiënt berekend. Uitkomsten luiden als volgt:
•    33% van de patiënten is vooruitgegaan op 1 van deze 3 meetdomeinen
•    20% van de patiënten is vooruitgegaan op 2 van deze 3 meetdomeinen
•    4% is vooruitgegaan op alle 3 de meetdomeinen

De respons bij aanvang is onverminderd hoog (al jaren boven de 90%) en de ernst problematiek blijkt, conform de ervaringen in de behandelpraktijk, toe te nemen. Daar waar in 2014 en 2015 de ernst problematiek enigszins steeg (van 69% naar 71%) bleek uit de analyses van 2016 dat de groep patiënten met subklinisch of klinisch afwijkende scores op de ASEBA-vragenlijst was gestegen naar 90%.

 

Beschrijving resultaten zorgaanbod op kwaliteit van leven

De Kwaliteit van Leven wordt (afhankelijk van de leeftijd) gemeten met de Mansa of de Kidscreen. Hieronder staan per vragenlijst het aantal patiënten met een voor- en een nameting, de analysemethode en uitkomsten per vragenlijst.

Mansa: 113 patiënten. T-toets op totaalscore geen significante verandering. Bij start behandeling was 23,9% van deze groep ontevreden over de kwaliteit van leven, bij eind behandeling 20,4%.

Kidscreen: 132 patiënten. Alle 5 de subschalen (RCI) laten geen significante veranderingen zien, effectsize geeft geen/verwaarloosbaar effect aan.

Beschrijving overige resultaten

Op het gebied van executief functioneren gaat van de patiënten onder de 18 jaar 45% vooruit. Executief functioneren gaat over de mate waarin iemand in staat is om succesvol een taak uit te oefenen.

Hoe is dit gemeten/vastgesteld

Executief functioneren 18- (n=175) -> 45% van de patiënten gaat significant vooruit 18+ (n=82) -> 18% significant vooruit
Meetinstrument: BRIEF.

Hoe wordt de zorg door de patiënt en/of naaste ervaren?

Patiëntwaardering wordt bij patiënten van 18 jaar en ouder gemeten met de CQ-index. Bij patiënten van 17 jaar en jonger wordt de GGz-thermometer afgenomen. Dit gebeurt standaard aan het eind van de behandeling. In alle vragenlijsten wordt gevraagd om een algemeen rapportcijfer voor de behandeling te geven. De gemiddelde cijfers in 2015 waren als volgt:
 

Rapportcijfer conform CQ index
Ouders van patiënten t/m 11 jaar 7,4
Patiënten 12 t/m 17 jaar 7,3
Patiënten 18+ 7,6

 

Specialisatie

 

Naam
dr.
A.M.J.W.
(Annemiek)
Palmen
Specialisatie

De ABA-kwaliteit van trainingsprogramma’s voor mensen met autisme: het ontwikkelen en toetsen van een kwaliteitsmeetlat.

Contactgegevens
Naam
dr.
E.W.M.
(Lisette)
Verhoeven
Specialisatie

Relatie tussen lichamelijke stressreacties en ASS

Naam
dr.
J.P.W.M.
(Jan-Pieter)
Teunisse
Specialisatie

Praktijkgericht onderzoek

Beschrijving onderzoek

Pivotal Response Treatment (PRT) for children with autism spectrum disorders. Het promotieonderzoek is verdeeld in een aantal deelstudies die de effectiviteit van PRT op vaardigheden van het kind en de sociotherapeut of ouder onderzoeken. Tevens richten de verschillende studies zich op de generalisatie van de vaardigheden en het behoud ervan.

Verwachte einddatum
december 2018
Naam hoofdonderzoeker
Rianne Verschuur
Beschrijving onderzoek

Individuele verschillen in inhibitoire controle en psychofysiologisch functioneren in relatie tot sensorische gevoeligheid bij volwassenen met ASS.

Verwachte einddatum
2018
Naam hoofdonderzoeker
Marieke Kuiper
Auteur(s)
Olde Dubbelink, L. & Geurts, H.M.
Tijdschrift
Journal of Autism and Developmental Disorders
Datum
april 2017
Auteur(s)
Verschuur, R., Huskens, B., Verhoeven, L. & Didden, R.
Tijdschrift
Journal of Autisme and Developmental Disorders
Datum
februari 2017
Auteur(s)
Sizoo, B.B., Horwitz, E.H., Teunisse, J.P., Kan, C.C., Vissers, C., FOrceville, E.J.M., Van Voorts, A.J.P. & Geurts, H.M.
Tijdschrift
Autism
Datum
oktober 2015
Beschrijving

Kannercyclus

Zelf georganiseerde lezingencyclus met een viertal lezingen per jaar. Thema's in 2017 waren onder meer: enhancing skills in individuals with autisme spectrum disorder through technology-mediated interventions & Sexuality in adolescent boys with autisme spectrum disorders.

Wetenschappelijke presentaties/lezingen:

  • Understanding inhibitory control in adults with autism spectrum disorders: the importance of taking autonomic functioning into account. Marieke Kuiper. Symposium 'Dutch Neurodevelopmental Day 2017'. 09-03-2017.
  • Do ASD adults become happier when older. H.M. Geurts. IMFAR. 11-05-2017, San Francisco.
  • Netwerk in actie: het belang van het sociaal netwerk in de behandeling van mensen met autisme. J.P.Teunisse. Symposium dr. Leo Kannerhuis. 20-06-2017, Arnhem.
EmailTwitterLinkedIn

Ervaring van patiënten/naasten

Juist de medewerkers die hun menselijke kant lieten zien heb ik het meeste aan gehad (patiënt in de leeftijd tussen 13 - 23 jaar).

Wij hebben te maken gehad met bijzonder professionele maar tegelijkertijd betrokken medewerksters van het LKH. Wij zijn hier nog steeds diep van onder de indruk en erg dankbaar voor (ouders van kind onder de 13 jaar)

Back to top